Khai Phi's Website

Vua Thi Sĩ

Việt Nam có hai người vừa là vua vừa là thi sĩ. Đó là vua Lê Thánh Tôn đời nhà Hậu Lê và vua Tự Đức đời nhà Nguyễn.
Vua Lê Thánh Tôn lập ra hội thơ gồm hai mươi tám người chữ nho gọi là Nhị Thập Bát Tú. Nhị (hai) Thập (mười) Bát (tám) Tú (sao) nghĩa là hai mươi tám ngôi sao.
Vua Tự Đức là vua học cao nhất của nhà Nguyễn. Tự Đức lập ra Thi Xã. Thi (thơ) Xã (hội) nghĩa là Hội Thơ trong đó vua thích nhất hai nhà thơ là Tùng Thiện Vương và Tuy Lý Vương:

Văn như Siêu Quát vô Tiền Hán.
Thi đáo Tùng Tuy thất Thịnh Đường.
Vua Tự Đức

Văn (văn) như (giống như) Siêu (Nguyễn Văn Siêu) Quát (Cao Bá Quát) vô (không có) Tiền Hán (thời nhà Tiền Hán) nghĩa là Văn như văn của Nguyễn Văn Siêu và Cao Bá Quát thì đời nhà Tiền Hán bên Trung Hoa cũng không có (thời nhà Tiền Hắn có nhiều văn hay).

Thi (thơ) đáo (đến như) Tùng (Tùng Thiện Vương) Tuy (Tuy Lý Vương) thất (bị thua) Thịnh Đường (thời nhà Thịnh Đường) nghĩa là Thơ đến như thơ của Tùng Thiện Vương và Tuy Lý Vương thì đời nhà Thịnh Đường bên Trung Hoa cũng phải thua (thời nhà Thịnh Đường có nhiều thơ hay).

Vua Tự Đức mê gái:

Gái Đẹp Kim Long

Kim Long (*) có gái mỹ miều
Trẫm thương Trẫm nhớ Trẫm liều Trẫm đi.

Vua Tự Đức

(*) Phường Kim Long ở Huế có chùa Linh Mụ.

Vua Tự Đức thương nhớ bà cung phi Thị Bằng người Bắc Ninh đã qua đời:

Khóc Thị Bằng

Ới Thị Bằng ơi, đã mất rồi !
Ới tình ới nghĩa ới duyên ơi !
Trưa hè (1) nắng trái (2) oanh (3) ăn nói.
Sớm ngõ mưa sân liễu (4) đứng ngồi.
Đập cổ kính (5) ra tìm lấy bóng (6).
Xếp tàn y (7) lại để dành hơi (8).
Mối tình muốn dứt càng thêm bận
Mãi mãi theo hoài cứ chẳng thôi !

Vua Tự Đức

(1) hè: ngoài hè
(2) trái: hai bên sườn (bên hông) nhà.
(3) oanh: tiếng nói như chim hoàng oanh hót của Thị Bằng.
(4) liễu: dáng tha thướt như tơ liễu của Thị Bằng.
(5) cổ kính: tấm gương soi của Thị Bằng.
(6) bóng: ảnh của Thị Bằng trong tấm gương soi của nàng.
(7) tàn y: xiêm y cũ của Thị Bằng.
(8) hơi: mùi người của Thị Bằng.

Trưa hè (1) nắng trái (2) oanh (3) ăn nói: buổi trưa ở ngoài hè và trời nắng ở hai bên sườn (hông) nhà, nhớ tiếng nói như chim hoàng oanh hót của Thị Bằng.
Sớm ngõ mưa sân liễu (4) đứng ngồi: sáng sớm ở ngoài ngõ và mưa ở ngoài sân, nhớ dáng tha thướt như tơ liễu của Thị Bằng.

Vua Tự Đức nổi giận ghét dân một địa phương:

Sơn bất cao, (Núi chẳng cao,)
Thủy bất thảm. (Sông chẳng sâu.)
Nam đa trá, (Đàn ông nói dối nhiều,)
Nữ đa dâm. (Đàn bà dâm nhiều.)
Vua Tự Đức

 

Khai Phi sưu tầm và giải nghĩa

Tuyên Tuyên bố của Ngô Đình Diệm, Tổng Thống (1955-63) Việt Nam Cộng Hoà

Ngô Đình Diệm
Tổng Thống (1955-63)
Việt Nam Cộng Hòa

1. “Tôi tiến hãy theo tôi, tôi lùi hay giết tôi, tôi chết hãy trả thù cho tôi”
Tuyên bố của Ngô Đình Diệm, Tổng Thống (1955-63) Việt Nam Cộng Hoà
2. “Chỉ có dân miền Trung mới có khả năng lãnh đạo quốc gia, dân miền Bắc hợp với buôn bán, còn dân miền Nam chỉ làm tướng võ biền”
Tuyên bố của Ngô Đình Diệm, Tổng Thống (1955-63) Việt Nam Cộng Hoà
3. “With regard to security, the frontiers of the United States do not stop at the Atlantic and Pacific Coasts, but extent, in South East Asia, to the Ben Hai river, which partitions Viet-Nam at the 17th parallel, and forms the threatened border of the Free World, which we all cherish”
“Liên quan tới vấn đề an ninh, biên giới của Mỹ không ngừng tại bờ biển Đại Tây Dương và Thái Bình Dương mà kéo dài ở Đông Nam Á tới sông Bến Hải, con sông chia xẻ Việt Nam tại vĩ tuyền 17 và làm thành biên giới bị đe dọa của Thế Giới Tự Do mà tất cả chúng ta đều quý và bảo vệ”_Khai Phi dịch.
Tuyên bố của Ngô Đình Diệm, Tổng Thống (1955-63) Việt Nam Cộng Hoà ngày 13 tháng 5 năm 1957, tại khách sạn Waldorf-Astoria ở New York, trong bữa ăn trưa do Thị Trưởng New York chiêu đãi.

“Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân”

“Hoành Sơn nhất đái, vạn đại dung thân”
Nguyễn Bỉnh Khiêm, Tiến Sĩ đời nhà Mạc nói với Nguyễn Hoàng tức Chúa Nguyễn Phúc Hoàng sau này

Chú thích của Khai Phi
Hoành (nằm ngang) Sơn (núi) nhất (một) đái (giải), vạn (mười ngàn) đại (đời) dung thân (dung thân).
Nghĩa là một Giải Núi Nằm Ngang là nơi dung thân vạn đời, ý Nguyễn Bỉnh Khiêm nói Nguyễn Hoàng hãy làm phản anh rể là Chúa Trịnh Kiểm bằng cách chiếm lấy đất từ sông Gianh ở tỉnh Quảng Bình suốt về phía Nam mà xưng Chúa, Chúa Trịnh Kiểm không dám kéo đại quân vào đánh dẹp Nguyễn Hoàng vi sợ Trung Hoa sẽ đem đại quân xuống chiếm Việt Nam Chúa Trịnh Kiểm đang cai trị. (Đời vua Lê Thánh Tôn Việt Nam đã có tới tỉnh Phú Yên).

Mưa và Sắc Đẹp_Rain and Beauty

雨 無 鈐 鎖 能 留 客 Vũ vô kiềm tỏa năng lưu khách.
色 不 波 濤 易 溺 人 Sắc bắt ba đào dị mịch nhân.
Vũ (mưa) vô (không) kiềm (then) tỏa (khóa) năng (thường) lưu (giữ) khách (khách).
Sắc (Sắc) bất (chẳng) ba (sóng) đào (dậy) dị (dễ) mịch (chìm) nhân (người).
Mưa không có then khóa nhưng thường giữ khách.
Sắc đẹp chẳng có sóng dậy nhưng dễ chìm đắm lòng người (làm người say mê).

Rain does not have bolt and lock but usually retains guests.
Beauty does not have arisen waves but easily drowns people’s mind (fascinates people).
(Chinese saying)

Chú thích
Mịch nghĩa là chìm xuống, thí dụ tĩnh mịch, tĩnh (không có tiếng động) mịch (chìm sâu xuống) nghĩa là “sự không có tiếng động chìm sâu xuống”, “sự không có tiếng đồng tuyệt đối”, “sự hoàn toàn không có tiếng động”.

Khai Phi sưu tầm và giải nghĩa
Documented and explained by Khai Phi

Cuộc Đời, Thiên Đường và Địa Ngục_Life, Paradise and Hell

CUỘC ĐỜI NGƯỜI
Đàn ông và đàn bà làm tình với nhau đẻ ra con. Vậy đứa con bị ép buộc sinh ra đời.
Khi người ta chưa biết trồng trọt, người ta phải giết và ăn thịt thú vật để sống.
Khi người ta biết trồng trọt, người ta vẫn giết và ăn thịt thú vật để sống. Những người ăn chay không giết và không ăn thịt thú vật. 
Trước đây đôi chục năm, Paris là thành phố có nhiều nhất quán ăn bán thức ăn vào hạng siêu ngon (ngon tuyệt). Bây giờ Tokyo là thành phố có nhiều nhất quán ăn bán thức ăn vào hàng siêu ngon (ngon tuyệt).
Người ta bị những con vật nhỏ hơn ăn thịt và gây bệnh: ruồi ăn vết lở lói trên người, muỗi đốt hút máu, con bọ chuột cắn người; vi trùng (microbes), vi khuẩn (bacteria), siêu vi trùng (viruses) và nấm (fungi) gây bệnh cho người ta (ăn cơ thể người ta).

MAN’S LIFE
A man and a woman had sex and gave birth to their child so Man was forced to be born.
When Man did not know about agriculture, he had to kill animals to eat and survive.
When Man could do agriculture, he still killed animals to eat and live. Vegetarians do not eat meat and fish.
Decades ago, Paris had more super restaurants than anywhere in the world. Now Tokyo does.
Tiny animals ate Man and caused diseases to him. Flies ate injured skin, mosquitoes and rat fleas bit Man to suck his blood; microbes, bacteria, viruses and fungi ate Man. All these tiny animals caused diseases to Man.

******************************************************

ĐỜI SỐNG CON VẬT
Con vật đực và con vật cái làm tình với nhau sinh ra con vật còn, vậy con vật con bị ép buộc sinh ra đời.
Con vật phải giết lẫn nhau để ăn thịt và sông còn. Có những con vật chỉ ăn cây trái và cỏ dể sống, thí dụ trâu, bò, nai, vân vân.
Khi một con vật bị con vật khác giết và ăn thịt nó hiểu rằng trước kia nó cũng làm như vậy.
Những con vật nhỏ bé ăn và gây bệnh cho những con vật lớn. Ruồi ăn vết lở lói trên da con vật lớn, muỗi và bọ chuột cắn và hút máu con vật lớn; vi trùng (microbes), vi khuẩn (bacteria), siêu vi trùng (viruses), và nấm (fungi) ăn con vật. Tất cả loài vật nhỏ bé này gây bệnh cho con vật lớn hơn.

ANIMAL’S LIFE
A male animal and a female animal had sex and gave birth to their offspring so the offspring was forced to be born.

Animals had to kill other animals to eat and survive. There are animals that only eat leaves, fruits and grass to survive, for example buffaloes, cows, deer, etc.
When an animal was killed and eaten by another one, it knew the latter killed it to eat like it had done before.
Tiny animals ate bigger animals and caused diseases to them. Flies ate animal’s injured skin, mosquitoes and rat fleas bit animals to suck their blood; microbes, bacteria, viruses and fungi ate animals. All these tiny animals caused diseases to bigger animals.

************************

THIÊN ĐƯỜNG VÀ ĐỊA NGỤC NGƯỜI TA THƯỜNG NÓI ĐẾN VÀ VIẾT TRONG SÁCH
Thiên Đường và Địa Ngục người ta thường nói đến và viết trong sách không ai biết là gì và ở đâu.

PARADISE AND HELL THAT PEOPLE TALKED ABOUT AND WROTE IN BOOKS
No one knows what and where those Paradise and Hell are.

****************************************************************

THIÊN ĐƯỜNG
1. Tình thương là Thiên Đường của người ta và của con vật.
2. Sức khỏe tốt là Thiên Đường của người ta và của con vật.
3. No ấm đầy đủ là Thiên Đường của người ta và của con vật.

4. Khí hậu tốt và mùa màng tốt là Thiên Đường của người ta và của con vật.
5. Những người tốt yêu thương nhau, tránh làm những gì xấu cho nhau và cố gắng làm những gì tốt cho nhau là Thiên Đường của nhau.
6. Khoa Học xây dựng (không phá hoại) và Kỹ Thuật xây dựng (không phá hoại) là Thiên Đường của người ta.
7. Bác sĩ giỏi, y tá lành nghề, người hiến máu, người hiến nội tạng là Thiên Đường của bệnh nhân.
8. Những người nuôi súc vật vì yêu thương súc vật là Thiên Đường của súc vật. Thí dụ những người nuôi chó và mèo vì yêu thương chúng.

PARADISE
1. Love is Paradise for Man and animals.
2. Good health is Paradise for Man and animals.
3. Eating enough and being warm enough are Paradise for Man and animals.
4. Good weather and abundant harvest are Paradise for Man and animals.
5. Good people who love each other, avoid to do what is bad for each other, and try to do what is good for each other are Paradise for each other.
6. Constructive (non destructive) Sciences and constructive Technology are Paradise for Man.
7. Expert medical doctors, good nurses, blood donors, and organ donors are Paradise for patients.
8. People who raise animals because they love animals are Paradise for animals, for example people who raise dogs and cats because they love dogs and cats.

*******************************************************************************

ĐỊA NGỤC
1. Đói rét là Địa Ngục của người ta và của con vật.
2. Tật nguyền là Địa Ngục của người ta và của con vật.
3. Thiên tai và mất mùa là Địa Ngục của người ta và của con vật.
4. Những kẻ cướp của giết người, hãm hiếp giết người, hành hung, đánh đập, hành hạ và bỏ rơi con cái là Địa Ngục của người ta.
5. Chiến tranh là Địa Ngục của người ta.
6. Những kẻ chia cắt đất nước và chia rẽ dân tộc để xưng bá, kẻ bán nước để có được địa vị, những chính quyền ăn cắp và ăn hối lộ là Địa Ngục của dân tộc và nhơ bẩn của lịch sử.
7. Những kẻ kỳ thị là Địa Ngục của người ta.
8. Những người ăn thịt chó và quán ăn bán thịt chó là Địa Ngục của chó.

HELL
1. Famine is Hell for Man and animals. Lack of warm clothes in Winter is Hell for Man.
2. Disabilities are Hell for Man and animals.
3. Natural disasters and crop failure are Hell for Man and animals.
4. Killing robbers and killing rapists, violent people, abusers, and parents abandoning their children are Hell for Man.
5. War is Hell for Man.
6. Governments that stole money and took bribes, the person who divided the country and people to proclaim Lord, and the person who sold the country to become a leader, were Hell for their people and made their country’s history dirty .
7. Discriminators are Hell for Man.
8. Dog meat eaters and dog meat restaurants are Hell for dogs.

 

Khai Phi

I Have Three Loves_Introduction_Khai Phi Hanh Nguyen

English version
Reviewed by Matthew Smith

Literature collects stories in real life,
Human love and mine,
To speak for human heart
That cannot say out its wonderful traits.
KPHN

Introduction

I have three loves.

My first love was for my wife when she was seventeen and I was eighteen; but we never got the opportunity to consummate our marriage.

My second love was for my ex-wife who left me when I was in a Communist Concentration Camp in Vietnam.

And my third love is for my current wife.

These three loves come alive on the birthday of my wife, our daughter, my daughter with my ex-wife, and my wife’s daughter with her ex-husband.

I intended to name this novel Destiny. But that word seemed outdated and did not accurately reflect my story. I remembered a French song entitled J’ai Deux Amours (I Have Two Loves) and I changed Destiny to I Have Three Loves thinking that would be more appropriate.

(Edited by Matthew Smith)